Así é o traspaso da AP-9 a Galicia que a Xunta considera unha «transferencia outlet»

O acordo entre BNG, PSOE e Sumar para transferir a xestión e a titularidade da AP-9 á Xunta avanza, mentres o propio Goberno galego amosa a súa oposición a recibir neses termos a autoestrada que vertebra a fachada atlántica de Galicia. Alfonso Rueda e a conselleira de Infraestruturas, María Martínez Allegue, alegan que o texto da transferencia comportaría cargas e riscos financeiros para as arcas autonómicas, vulnerando amplamente a resolución adoptada por unanimidade no Parlamento galego. Alí, o PP mostrouse a favor da transferencia, que leva tempo demandando. Co novo acordo, rexeitaa frontalmente. De feito, PP e Vox son os únicos que se están opoñendo ao avance da lei, que superou este martes o trámite da Comisión de Transportes do Congreso. Agora, o texto continuará o seu periplo nas Cortes e elévase ao Pleno da Cámara baixa.

O proceso desbloqueouse hai unhas semanas grazas ao acordo entre o PSOE, BNG e Sumar, que chegou o día anterior a que se reunise a ponencia para validalo, paso que deu tamén co voto en contra dos populares e da formación de extrema dereita. Aínda que os socialistas presentaran unha emenda que evitaba o cambio de titularidade, o novo texto pactado sitúa como obxectivo da lei “a transferencia á Comunidade Autónoma de Galicia da titularidade da AP-9 e as competencias sobre o réxime xurídico da concesión, así como as funcións e servizos da autoestrada AP-9 á Comunidade Autónoma de Galicia”.

Para iso determínase que a Administración Xeral do Estado e a comunidade elevarán á Comisión Mixta de Transferencia unha proposta de acordo que determine as condicións e límites para a transmisión de competencias ata agora exercidas pola Administración estatal en relación á Autoestrada do Atlántico, o que será aprobado por real decreto.

Desenvolvemento do traspaso

A transferencia deberá abordar unha serie de condicións, como a autorización da posta en servizo de novos tramos, adaptacións ou reformas dos existentes, así como de enlaces e vías auxiliares da autoestrada. Tamén concretará como se materializa a supervisión e inspección do correcto funcionamento da autoestrada, conforme á normativa xeral de estradas e aos prazos que rexen a concesión; así como a potestade sancionadora respecto a incumprimentos da concesionaria na explotación da AP-9.

Así mesmo, abordará os termos para as modificacións que afecten ao réxime económico-financeiro da concesión, “singularmente no que atinxe ao establecemento, actualización e supresión das tarifas e peaxes, así como a aplicación de programas de desconto, incluíndo a autorización daqueles que sexan voluntarios a instancia da concesionaria”; e para a redacción e aprobación de convenios, ou adendas aos actuais.

Quen paga?

Segundo o texto pactado, a Administración Xeral do Estado conservará a súa cargo, con respecto a Audasa, a sociedade concesionaria da autoestrada AP-9, as obrigas con repercusións económicas e financeiras derivadas da aplicación da concesión en vigor que foran motivadas por modificacións adoptadas no período en que tivo a competencia e cos límites económicos vixentes á data da aprobación do traspaso.

Na mesma liña, as consecuencias das decisións tomadas pola Administración estatal previas á transferencia recaerán sobre a mesma. O acordo da transferencia deberá establecer “a obriga da aprobación das revisións ordinarias ou extraordinarias de tarifas que ditas modificacións teñan establecido, co fin de que estes límites económicos sexan respectados”.

A Xunta, pola súa banda, asumirá a súa cargo, con respecto á sociedade concesionaria da autoestrada AP-9, “todas as obrigas con repercusións económicas e financeiras consecuencia das modificacións que sobre o réxime económico financeiro da concesión promova unha vez efectivo o traspaso”. Finalmente, as modificacións que sobre o réxime económico financeiro da concesión queira promover a comunidade non poderán afectar aos compromisos económicos previstos e “calquera decisión que supoña un incremento destes compromisos deberá ser asumida íntegramente pola comunidade na cantidade que este incremento supoña”.

Transferencia ‘outlet’ da AP-9

A conselleira Martínez Allegue volveu expresar este martes o seu rexeitamento aos termos nos que se acordou a transferencia da autoestrada. Por unha banda, reprocha a BNG e PSOE que decidiran “romper a unanimidade” que existía no Parlamento galego sobre as condicións do traspaso. Por outra, asegura que o acordo pretende que Galicia asuma custos que non lle corresponden.

“Que asumamos un incremento tarifario que non nos corresponde. Pretenden que asumamos bonificacións que non nos corresponden. E tamén que asumamos as posibles consecuencias desa posible nulidade das prórrogas que se está ditaminando na Comisión Europea e da que Galicia non sabe nada toda vez que o Goberno nos nega esa información”, dixo a tamén responsable de vivenda do Goberno galego.

Allegue considerou que “esta transferencia que se debate hoxe –por este martes– en nada se parece á que aprobamos aquí, neste Parlamento” e instou aos populares a dicir “non a esta transferencia non rebaixada, esta transferencia ‘outlet’ que nada ten que ver co que se aprobou” na Cámara autonómica. É, na súa opinión, “unha transferencia que pon nunha situación cómoda a Pedro Sánchez e supón unha hipoteca para os galegos” que a Xunta “non pode asumir”.

Frente pola AP-9

Curiosamente, a Xunta participou a pasada semana nun acto conxunto con Asturias e Castilla e León para escenificar unha alianza contra os peaxes da AP-9 e a AP-66, cuxas concesións están en mans de Itínere. Rueda, Barbón e Mañueco, xunto a representantes das asociacións de empresarios, asinou unha declaración enfocada a perseguir a gratuídade das autoestradas no marco do procedemento aberto pola Comisión Europea, que considera ilegais as prórrogas aprobadas para as concesionarias.