Clocadeiro

Neologismo composto por Cloaca e Colocación, que renomea unha xa antiga variedade para localizar a quen colocar con intencións evacuadas desde o sumidoiro, por mero interese particular, vaia. En román paladino, e non en romano paladino como expresou enchido de razón un tertuliano, expresión esta acuñada por Gonzalo de Berceo alá polo século XIII para significar algo de maneira clara e sinxela, entendible: colocar aos meus a pesar de non ter as condicións necesarias, os méritos requiridos, sobre todo en postos destacados que precisarían unha preparación ou coñecemento técnico máis que sobrados; e esixibles.

Orixes da Cloacación

Segundo se considera, a meritocracia consiste na reivindicación dos logros obtidos grazas ao valor persoal sen atender, como apoios decisivos, á herdanza, o linaxe ou a riqueza, atribuíndose o mérito á conxunción de dous: o mérito técnico (saber facelo) e o moral (merecelo) cun obxectivo final, ademais do persoal, de lograr beneficios e melloras sociais. Seguimos no román paladino: mérito, sen fundamento técnico, é colocación; pero, ademais sen sostén moral, é cloacación, por complicidade externa. En ausencia do técnico con tempo e interese, pódese, en ocasións e con dedicación, solventar. Iso si, polo menos, en aparencia. Pero a falta de mérito moral, o non ser responsable, por preparación ou por predisposición acreditada, do logrado debido á ausencia de merecemento a un posto provocada pola carencia de modos adecuados de comportamento invalida o valor do resultado. En román paladino: nin sabes, nin podes, a pesar de que queiras; moi loable, pero inútil. E, a pesar diso, queres seguir manténdote, porque o entorno respáldate e mesmo o propicia.

O mérito na esquerda

A meritocracia sempre tivo mala prensa na esquerda. É algo máis de dereitas, asimilado aos beneficios que asigna ser axudado por pertencer a unha clase social que teña comido quente por xeracións. As condicións de partida importan, e, por suposto, inflúen, como tamén a sorte ou as características propias. Para unha posición progresista, a eliminación ideal desas condicións de inicio sería un horizonte a lograr; o logro para quen o mereza, nada de privilexios. Polo contrario, para unha posición conservadora ditas condicións son inevitables, e, polo tanto, asumibles como partes do meritaxe. Ben, pero non é tan sinxelo, tan “polarizado”. Imos ao exemplo que adoita resultar o máis ilustrativo.

Feijóo versus Sánchez

Concretando e restrinxíndonos unicamente ao mérito como un valor a considerar, entendendo que para a súa reivindicación sexa preciso que estea ben fundamentado, observamos que a realidade, aínda que un tanto oculta por razóns ideolóxicas, é teimuda en moitos aspectos:

• Procedencia: Feijóo, nacido en Ourense, críase en Os Peares, localidade medio perdida no rural galego; Sánchez nace en pleno centro de Madrid, no barrio de Tetuán.
• Linaxe familiar: Feijóo procede dunha familia traballadora, sen formación acreditada; a de Sánchez máis ben burguesa, ambos proxenitores con formación superior.
• Estudos básicos: Feijóo cursaría en colexio interno e en instituto público; Sánchez en colexio privado pasando con posterioridade a un instituto público meritorio.
• Ensinanza superior: Feijóo estuda nunha universidade pública, na USC; Sánchez nunha universidade privada, iso si, adscrita á UCM.
• Logros persoais: Feijóo é funcionario por oposición; Sánchez é doutor en Economía por unha universidade privada.
• Idiomas que domina: Feijóo fala español e galego; Sánchez español, francés e inglés.
• Experiencia xestora: Segundo a Wikipedia, Feijóo ocupou 10 postos de responsabilidade; Sánchez seis.
• Acceso ao último cargo máis relevante: Feijóo chega a xefe da oposición sendo o seu partido o máis votado, pero non o elixido para gobernar; Sánchez é presidente do goberno sendo o seu partido o segundo máis votado, pero axudado por partidos minoritarios na cámara.

Se atendemos aos datos antes expostos e acudimos aos estereotipos sobre a crítica á meritocracia entendida como o cuestionamento dos méritos individuais debido ás axudas externas ante a ausencia de condicións válidas propias, máis proclive parece Feijóo a ser de esquerdas que Sánchez. E quizais aí estea a clave para entender os casos actuais do xuízo ao proceder e actuar de Sánchez: pesan máis a sorte e as súas condicións persoais que o mérito técnico. Polo tanto, se isto é así, a dúbida maior proviría desde o mérito moral.

En román paladino, o cuestionamento sobre o fundamento para o mérito por parte da esquerda non se compadece, neste caso, cun liderado de corte personalista se non está sustentado en uns logros evidentes e demostrables. A gran maioría de líderes esquerdistas (aberraçom xerada por unha esquerda divinizada tocada por unha certa graza divina laica, como xa fixo notar Lenin en “A enfermidade infantil do “esquerdismo” no comunismo”) constrúen o seu perfil desde a ausencia do mérito moral e coa infalibilidade persoal como bandeira. Como os de dereitas. Quizais aí se atope a razón da “superioridade moral” da esquerda: que o mérito posible se atope no ideal ideolóxico, pero non na práctica.