China domina tres apostas clave de Galicia: fabricación eólica, refino de minerais estratéxicos e coche eléctrico

A próxima chegada de SAIC a Galicia co dobre proxecto en Ferrol e As Pontes para fabricar coches da súa marca MG é o botón que amosa unha nova dimensión no taboleiro global da economía, a que chega da man de China. O impulso é tal que basta repasar os últimos vinte anos para constatar, a escala global, “o desprazamento do centro económico cara Asia” e, á súa vez, “a centralidade estratéxica” que agora ocupa China, como sinala unha análise do profesor Francisco Carballo-Cruz, da Universidade do Minho, con sede en Braga. E Galicia en absoluto é allea a esta tendencia.

Actividades e ramas produtivas como a fabricación de aeroxeradores, tanto terrestres como off shore; a produción e, sobre todo, o refino de minerais críticos e estratéxicos; as baterías para a automoción ou a produción de electrolizadores para a xeración de hidróxeno verde, son ámbitos nos que China é punto e aparte a escala global. E, máis alá da chegada de SAIC, a economía galega asiste precisamente a un resurgir da enerxía eólica, son innumerables os proxectos de produción de hidróxeno verde e tamén os de explotación de minerais estratéxicos que, unha vez extraídos, na maioría dos casos necesitarán someterse a un proceso de refino.

O avance de China

A progresión de China e o seu peso actual na economía global queda patente se se repasa a análise de Francisco Carballo-Cruz presentada na reunión anual do Foro Económico de Galicia, celebrada hai uns meses en Muxía. O documento sinala, como mostran os gráficos adxuntos, que en vinte anos (2005-2024) China pasou de representar o 5% do PIB mundial ao 16,9%. Á vez, o seu peso na produción manufacturadeira mundial máis que se dobrou, ao pasar do 13% ao 27,7%.

Outro dato que aporta a análise. O PIB de China multiplicouse un 707% nestes vinte anos, mentres que o dos Estados Unidos creceu algo máis dun 120% e o da Unión Europea un 63%, segundo o mesmo estudo.

O profesor Carballo-Cruz, doutor en Economía pola Universidade de Oxford e tamén membro do Foro Económico de Galicia, descende a determinadas fortalezas do xigante asiático que serán determinantes para economías como a galega. Por exemplo, o ranking dos dez primeiros fabricantes de aeroxeradores do mundo conta con seis empresas chinesas, que son as primeiras en canto a produción e cota se se exceptúa a danesa Vestas. A xermano-española Siemens Gamesa ocupa a oitava posición mundial.

Sen saír da enerxía eólica, o ano pasado, de acordo co mesmo análisis, a capacidade manufacturadeira off shore de China situábase nunha cota de entre o 70 e 80%, que se reducían ata unha horquilla de entre o 60 e o 66% se se atende á eólica terrestre.

Outro dato. Na produción de electrolizadores, clave para a xeración de hidróxeno verde, China ten unha cota de produción do 60%, que ascende ao 65% se se atende á cota de capacidade instalada. Se se observa o sector do automóbil, dos cinco primeiros fabricantes mundiais de baterías de automoción, catro son chineses e o que resta é de Corea do Sur.

Minerais críticos

E máis alá da produción global de minerais críticos, nos que é líder en extracción en galiio, grafito natural e terras raras, China ten unha posición estratéxica de dominio en todo o que ten que ver co refino, o proceso químico e metalúrxico que purifica os metais extraídos da terra para facelos útiles para a fabricación de baterías, tecnoloxía e materiais de defensa.

O detallado análise presentado no encontro do Foro Económico de Galicia polo profesor Carballo-Cruz revela que China domina o grupo de tres países que concentran o 98% do refino de grafito natural, crítico para ánodos de baterías. O xigante asiático lidera tanto a extracción como o procesado. No caso do galiio, con un 98% de cota mundial en extracción, a economía chinesa representa “un caso extremo de concentración, relevante para semiconductores, defensa e electrónica de potencia”, de acordo co estudo.

China concentra arredor da metade da capacidade mundial de fundición e refino de cobre, por exemplo, e o 70% no caso do litio, por diante de Arxentina e Chile. En canto ás denominadas terras raras, claves para a fabricación de imáns permanentes, eólica, vehículos eléctricos e sectores como o de defensa, a economía lidera o grupo de tres países que concentran o 97% de cota de refino mundial.