Mercasa engorda 32 millóns o seu beneficio con José Miñones ao saír absolta da trama de subornos de Angola

En canto a números, o exministro de Sanidade José Miñones pechou un exercicio histórico para Mercasa, ata tal punto que a empresa pública que xestiona a rede de mercados maioristas de produtos frescos conseguiu uns beneficios que duplican os ingresos xerados pola súa propia actividade. Esta anomalía para unha sociedade que non se caracteriza por ingresar grandes dividendos de participadas nin por acometer investimentos financeiros débese á reversión de provisións por valor de 32,1 millóns que estaban reservadas para atender posibles penalidades do coñecido como caso Mercasa, anterior á xestión do exdelegado do Goberno en Galicia e exalcalde de Ames.

Esta inxección de 32,1 millóns extra permitiu á sociedade participada pola Sepi e polo Ministerio de Agricultura pechar o pasado curso con 45,5 millóns en ganancias, practicamente o triplo que os 16 millóns de beneficio do exercicio anterior. Son unhas cifras inéditas para Mercasa en, cando menos, esta década, e permiten compensar as perdas de máis de 26 millóns rexistradas en 2021, cando se dotou a provisión polas imputacións derivadas da suposta trama de subornos en Angola. Dentro das participadas da Sepi, supera en ganancias a Navantia, que volveu pechar en perdas, ou Correos, que gañou 14 millóns.

A actividade ordinaria da titular da rede de Mercas (MecaMadrid, MercaGalicia, MercaBarna, MercaSevilla, MercaValencia…) e de oito centros comerciais xerou uns ingresos de 23,5 millóns de euros, un 15% máis. Descontando o extraordinario, os beneficios situaríanse algo por debaixo dos 16 millóns de 2024 debido aos maiores gastos en aprovisionamentos (pasan de 3,2 millóns a 6,1 millóns) e á menor contribución das participadas (de 16,1 millóns a 14,9 millóns).

Os subornos de Luanda

A liberación das provisións dotadas no ano 2021 débese á sentenza da Sección Cuarta da Sala Penal da Audiencia Nacional que o pasado abril absolveu polo suposto pago de comisións para a construción dun mercado maiorista en Luanda (Angola) a través de Mercasa ao non detectar “subornos que viciaran as adxudicacións”. Estaban imputadas 15 persoas, entre elas varios exdirectivos da empresa pública, así como unha participada da propia Mercasa (CMIC) e as empresas Incatema Consulting e Toy Cincuenta.

O xuíz de instrución Santiago Pedraz enviounos a xuízo en 2022 ao entender que realizaron pagos ou subornos ás autoridades e funcionarios públicos de Angola co fin de conseguir o contrato para construír un mercado maiorista na capital entre 2006 e 2016, apropiándose dunha parte dos fondos. Este escenario xudicial fixo que Mercasa decidise provisionar 32 millóns para afrontar as potenciais penalidades derivadas do xuízo.

Con todo, os maxistrados da Audiencia Nacional absolveron aos acusados e consideraron que a construción do mercado maiorista de Luanda executouse “conforme á Dereito” sen que o consorcio Mercasa Incatema Consulting (CMIC) “destinase diñeiro, directa ou indirectamente a través de terceiros a perverter autoridades e funcionarios angolanos nin a realizar ningunha actuación en contra da lexislación vixente”.

Esta conclusión permitiu saír airosos a varios exdirectivos como María Jesús Prieto, os irmáns Francisco Javier e José Manuel Pardo de Santayana, e o empresario José Herrero de Egaña; e tamén permitiu a Miñones liberar provisións e obter uns beneficios de alto voltaxe polo efecto contable.

Os poderes de Mercasa

O balance consolidado do grupo amosa uns activos de 407,5 millóns ao peche de 2025 e un patrimonio neto de algo máis de 400 millóns, 40 máis que o ano anterior. Segundo os datos trasladados por Mercasa, a rede de 24 Mercas repartidos por todo o Estado alberga máis de 3.170 empresas, cunha actividade comercial que alcanzou os 24.961 millóns, equivalente ao 1,48% do PIB español, e os 9.000 millóns de quilos de alimentos. Esta rede distribúe aproximadamente o 80% das froitas e hortalizas, o 55% do peixe e marisco e o 60% das carnes consumidas en España. Mercasa destinou 34 millóns en investimentos en 2025 para modernizar infraestruturas, reforzar a eficiencia enerxética e ampliar a capacidade loxística dos distintos enclaves.

Miñones, que contou coa confianza de Pedro Sánchez para ocupar distintos cargos de responsabilidade ata o punto de formar parte do Consello de Ministros, chegou á presidencia en 2024 en substitución de José Ramón Sempere. Por agora, pechou dous cursos con ganancias e agora ten por diante o desenvolvemento do Plan Estratéxico 2025-2029, que se presentou o ano pasado.