A batalla de Greenalia por salvar os seus cinco parques eólicos mariños en Gran Canaria afúndese

O ambicioso proxecto de Greenalia de erguer cinco parques de eólica mariña en Gran Canaria e converterse no grupo pioneiro nesta tecnoloxía en España continúa coleando nos tribunais, por máis que o grupo xa recibise negativas de Red Eléctrica, do Ministerio para a Transición Ecolóxica e dos propios xuíces respecto á forma de tramitación e á conexión de rede das instalacións, que se puidesen levar a termo sumarían 250 megavatios.

Pero tal cousa parece moi difícil, ata o punto de que o propio grupo de Manuel García Pardo sitúa no seu pipeline unicamente un parque, o de Gofio, o primeiro que comezou a tramitar ao sudeste da Illa de Gran Canaria, na área de Tirajana. O enredo con esta iniciativa da empresa galega de renovables, agora concentrada en desenvolver os seus dous grandes parques fotovoltaicos nos Estados Unidos, radica en que a Dirección Xeral de Política Enerxética e Minas interpretou o seu plan como unha fragmentación artificial dun único parque de 250 megavatios, en lugar de cinco de 50.

O Tribunal Superior de Xustiza de Galicia explicouno así en 2023: «O problema céntrase no método seguido mediante solicitudes de varios proxectos no Mar de Canarias, en San Bartolomé de Tirajana, continuados e coexistentes, todos similares, o que pon de manifesto que en realidade se plantea un proxecto global que supera claramente os 50 megavatios, que é o límite que a normativa contén para seguir un ou outro procedemento», dicía a sentenza. E engadía: «Ao pretender implantar varios parques de menor potencia nun espazo concreto, ocupando a zona sen concorrencia, estase a distorsionar o fin perseguido e evítase a regulación concreta, máis esixente, para parques maiores. Cun impacto igual ou superior que se se instala un único parque de maior potencia».

Esta problemática fixo que o primeiro parque presentado, o de Gofio, conseguise sacar adiante a solicitude e autorización previa, e os outros catro Guanche, Cardón, Mojo e Dunas, non.

Choque na Audiencia Nacional

Dentro desta problemática xeral, hai un procedemento paralelo, o da solicitude de acceso á rede a través da subestación Barranco de Tirajana III 220kV, no que Greenalia se enfrontaba á Comisión Nacional dos Mercados e a Competencia e que acaba de resolver, catro anos despois da desestimación do superregulador, a Audiencia Nacional. A Sala do Contencioso, nunha sentenza do pasado 25 de febreiro, rexeitou o recurso do grupo galego contra a resolución da CNMC pola que denegou o conflito de acceso á rede plantexado pola compañía.

Queixábase amargamente o avogado da empresa de renovables de que Competencia «non só se limita a resolver un conflito de acceso partindo de datos falsos, senón que vai máis aló e permítese xulgar abertamente se os meus mandantes incorreron nunha suposta fragmentación artificiosa ou en fraude de lei dos seus parques eólicos co suposto fin de eludir determinado réxime autorizatorio». Este razoamento derivaba da interpretación da CNMC de que os proxectos estaban incorrectamente tramitados segundo a opinión do Ministerio para a Transición Ecolóxica polo que non había lugar á solicitude de acceso á rede. E tal argumento pareceulle a Greenalia extralimitarse nas súas funcións e partir do feito «falso» de que a DGPEM lle denegara as autorizacións.

Como lle vén sucedendo a Greenalia neste procedemento, a Audiencia Nacional tampouco lle deu a razón. «A CNMC non resolveu sobre algo que escapase á súa competencia (a convalidación das garantías), senón sobre os efectos que a decisión de non convalidar as garantías produce no procedemento para obter o acceso á rede de transporte, aspecto que, tras ser denegado por REE, si é da súa competencia a través do conflito de acceso. E é que a inadecuación da solicitude de acceso a través do procedemento xeral en lugar de a través do de concorrencia competitiva conleva a inadecuación das garantías e mesmo a incorrecta do procedemento seguido para a solicitude de acceso aos parques de modo independente», argúen os xuíces.