Aena ingresa 28 millóns tras pechar a guerra polas rendas na pandemia que a enfrontou a Inditex, Delikia e Lonia

Aena pon fin ao conflito cos seus operadores comerciais para pechar os procesos xudiciais relacionados cos descontos nas rendas mínimas garantidas aplicados durante a pandemia que, entre outros, lle levou a enfrontarse nos tribunais a empresas como Inditex, Sociedade Téxtil Lonia ou Maxelga 93 a sociedade tras Delikia, o operador de máquinas expendedoras. 

Estes pactos poñen fin a anos de disputas legais tras a caída do tráfico aéreo provocada tras o estoupido da crise sanitaria do Covid-19. Segundo datos do operador aeroportuario, os pactos xa xeraron un impacto positivo de 28,4 millóns de euros na conta de resultados da compañía, tal e como se reflicte no seu informe de xestión trimestral presentado este mércores.

Xurisdición competente

O acordo chega despois de conseguir un resultado favorable nun caso no que litigaba polas mesmas rendas. Aena reclamaba a Airfood Restauración e Catering S.L., cadea de restaurantes con varios locais no aeroporto Santiago-Rosalía de Castro, á que reclamaba as rendas non satisfeitas tras o estoupido da pandemia. O Xulgado de Primeira Instancia deu a razón á arrendadora e Aena presentou recurso ante a Audiencia Provincial da Coruña, que acabou por desestimar. 

O operador acudiu ao Supremo presentando un recurso extraordinario de infracción procesual e outro de casación. O Alto Tribunal entendeu que “podería existir incompetencia da xurisdición civil, por exercitarse na demanda unha acción relativa ao reequilibrio contractual dunha concesión administrativa, cuxo coñecemento corresponde á xurisdición contencioso-administrativa”. Tras escoitar ás partes e ao Ministerio Fiscal, declarou a “incompetencia da xurisdición civil” para o coñecemento da demanda interposta e a “nulidade de todas as actuacións desde a súa admisión a trámite”.

Este caso serviu a Aena como precedente para acudir de novo ao Supremo a recorrer as sentenzas nas que, ao igual que no caso da empresa con establecementos no aeroporto galego, conseguiu un resultado desfavorable. Ante este novo escenario xurídico, Aena e os operadores optaron por acadar acordos de transacción cuxas condicións son comúns para todas as empresas, destacando entre elas a firma xa ratificada co grupo Áreas.

Desde a dirección comercial de Aena, María José Cuenda celebrou o peche destas desavinzas xurídicas, subliñando que a relación cos operadores sempre foi fluída e fundamental para o negocio.

A compañía destaca que a rede de aeroportos en España logrou recuperarse das consecuencias da crise sanitaria de forma rápida e sen afectar o emprego nin a calidade do servizo.

Aena advertiu que procederá a facturar as rendas mínimas íntegras a aqueles operadores que non se sumen a estes acordos, conforme se vaian confirmando xudicialmente as nulidades dos seus procesos na vía civil.

Os casos contra Inditex, Lonia e Delikia

Tal e como avanzou Economía Digital Galicia, Aena tamén chegou a presentar dous recursos de casación, admitidos a trámite polo Supremo, para anular as sentenzas de primeira instancia e da Audiencia de Madrid que lle impiden cobrar a Inditex e Lonia as rendas dos establecementos do aeroporto Adolfo Suárez Madrid-Barajas non abonadas durante a pandemia.

No caso da multinacional fundada por Amancio Ortega o conflito remóntase a 2023. Ese ano o Xulgado de Primeira Instancia número 36 de Madrid estimou a demanda do xigante téxtil na que reclamaba 1,15 millóns que Aena lle cobrara a través de avales e a fianza incautada entre novembro de 2020 e abril de 2021 polos locais de Zara, da desaparecida Uterqüe e de Massimo Dutti. O xulgado de primeira instancia dá a razón a Inditex; Aena presenta un recurso na Audiencia Provincial de Madrid, que finalmente é desestimado. 

Por outra banda, a Téxtil Lonia, a sociedade que comercializa as marcas Purificación García e Carolina Herrera, o xestor aéreo reclamaba arredor de 908.000 euros en concepto de rendas impagadas en 2020. O xuíz de primeira instancia absolveu a Téxtil Lonia e o operador presentou un recurso de apelación á Audiencia Provincial de Madrid, que correu a mesma sorte que no resto de casos. 

Con Maxelga 93 o conflito veu polos espazos comerciais nos que estaban instaladas as máquinas. O Xulgado de Primeira Instancia número 2 de Telde de marzo de 2022 concluíu que a compañía non tería que pagar a renda mínima anual garantida (RMAG) durante a pandemia ao entender que o contrato, asinado en 2017, tamén quedaría suxeito ao establecido na Lei 13/21 do 1 de outubro pola que se modificaba a lei de Ordenación dos Transportes Terrestres e que contiña unha serie de medidas para paliar as consecuencias provocadas polo estoupido da pandemia do Covid-19. Unha delas era a de anular a renda mínima garantida entre os contratos entre o 15 de marzo e o 20 de xuño de 2020.

Aena recorreu ante a Audiencia Provincial de Las Palmas alegando que os espazos comerciais non entrarían nesas exencións, que só se aplicarían aos locais comerciais. Os maxistrados tumbaron o recurso sinalando que “un local de negocio é un espazo ou superficie destinado a levar a cabo unha actividade comercial, non hai dúbida de que neste caso se arrenda a Maxelga determinadas superficies do aeroporto de Gran Canaria, a fin de que desenvolva nelas a actividade comercial a través de máquinas expendedoras de comida ou bebida, a cambio de unhas cantidades que figuran no contrato como Renda fixa anual e renda variable en función dos rendementos da actividade empresarial”.