Miguel Anxo Bastos: «O éxito de Europa é que nunca estivo unida»

Miguel Anxo Bastos publicou O pequeno é posible en Edicións Deusto, unha tradución do orixinal galego O pequeno é posible de Através Editora (2025). O lanzamento do libro do profesor de Ciencia Política da Universidade de Santiago de Compostela, identificado cunha corrente de pensamento ancorada na escola austríaca de economía, cuestiona o que chama o mito da integración, a idea de que os estados de gran tamaño ou os grandes espazos de integración de soberanías presentan vantaxes competitivas fronte aos pequenos. “Sempre nos pintaron que a integración é boa. Por que? A min non me o demostraron“, advirte nunha entrevista con Europa Press o profesor, natural da Bouciña, en Lavadores (Vigo).

Bastos estudou a literatura que existe sobre este tema, a raíz dun artigo publicado en Nós Diario para concluír que “un estado pequeno é posible” e, ao seu xuízo, “desexable”. A obra aborda, de feito, a posibilidade de secesión de Galicia, punto no que identifica o “problema das pensións e a natalidade”. En todo caso, entende que Galicia podería ser “independente perfectamente”, pero “tes que asumir sacrificios” e a viabilidade depende de se despois “te abres ao libre comercio” ou adoptas outra postura.

E, claro, tamén se proxecta sobre a Unión Europea, nun momento de crítica contra as soberanías compartidas entre as forzas de extrema dereita que aumentaron o seu tamaño nos últimos anos. Bastos é tamén un “escéptico da Unión Europea desde hai anos”, polo que ten de “superestrutura política”. No seu análise histórico, destaca que Europa “nunca estivo unida” e “o éxito –na súa opinión– é ese: non estar unida”. Desde o Tratado de Maastricht, “cales son os logros?”, pregúntase e, desde unha perspectiva crítica, anima a comparar a situación actual con épocas pasadas nas que Europa “inventaba todo” e era “líder cultural”. Fronte a isto, contrasta: “China si que estivo unida, ¿e os logros?”.

Miley e a “descentralización” de Arxentina

Unha das organizacións polas que se interesa en O pequeno é posible é a da cidade-Estado. Ao respecto, co ton co que habitualmente atrapa a atención dos seus alumnos nas aulas, sinala: “Se un rei se portaba mal con el, Leonardo Da Vinci andaba tres quilómetros, ía a outra cidade, e xa non o perseguían”. Aboga pola competencia entre estados, a nivel fiscal e de liberdades, e apunta que nun país como Arxentina “sería máis desexable” a descentralización, para consolidar “os logros, se os hai”, desde a chegada de Javier Milei, aínda que o ve “moi difícil”. E é que co presidente arxentino mantén afinidades ideolóxicas –ambos se declaran liberais ou ‘anarcocapitalistas’–, pero confesa que só falou con el “un par de veces”, e precisa que quen o asesora é o tamén ‘austríaco’ Jesús Huerta de Soto, profesor madrileño.

Aínda sobre América Latina, e preguntado polo acordo con Mercosur, Miguel Anxo Bastos ve nel un “libre comercio regulado”, unha especie de “cambalache” no que inflúen determinados grupos de presión e existe un “negocio” entre eles. Así, mantén que “haberá que ver como funciona” e, a pesar de que “non ten que ser negativo”, non é “moi partidario” deste tipo de pactos.

A guerra e os estados pequenos

Outros autores como Mises, Hoppe e Rothbard sosteñen, como Bastos, que “o pequeno é bonito e eficiente”. Aínda que o profesor de Ciencias Políticas da USC recoñece que “claro que hai guerras” entre estados pequenos, o que el formula, desde un punto de vista teórico, non persegue “resultados utópicos”, afirma, xa que “o ser humano segue sendo o mesmo”. “Pero con estados de menor dimensión –considera– é máis sinxelo chegar a acordos” e en todo caso “en vez de guerras de millóns, é de un señor contra outro”.